आटपाडीच्या देशमुख बँकेला नऊ कोटीचा नफा

*दुष्काळमुक्तीचा भगीरथ लढा: नागन्नाथ अण्णा नायकवडींच्या स्मृतिदिनानिमित्त 'टेंभू'च्या जलक्रांतीला 

आटपाडी: आटपाडी आणि सांगोला या कायम दुष्काळी राहिलेल्या तालुक्यांचे नशीब बदलण्यासाठी ज्यांनी आपल्या आयुष्याचा प्रत्येक क्षण वेचला, त्या क्रांतिवीर नागन्नाथ अण्णा नायकवडी यांच्या स्मृतिदिनानिमित्त संपूर्ण दक्षिण महाराष्ट्रातून त्यांना विनम्र अभिवादन करण्यात येत आहे. हा केवळ एका नेत्याचा लढा नव्हता, तर अनेक महापुरुषांनी एकत्र येऊन उभारलेला एक 'रणसंग्राम' होता.

राजकीय त्यागाची पराकाष्ठा: मंत्रिपदावर लाथ आणि 'दबाव गट'

टेंभू योजनेच्या पाण्यासाठी आमदार राजेंद्र अण्णा देशमुख यांनी दाखवलेले धाडस आजही सर्वांच्या स्मरणात आहे. दुष्काळी जनतेच्या हक्कासाठी त्यांनी चक्क मंत्रिपदाला ठोकर मारली आणि पाच आमदारांचा प्रबळ 'दबाव गट' स्थापन करून सरकारला गुडघे टेकण्यास भाग पाडले. त्यांच्या या निस्वार्थी भूमिकेमुळेच पाण्याचा मार्ग मोकळा झाला.

बौद्ध विहारातील ठिणगी आणि सादिक खाटीक यांची 'कलम'

या संघर्षाची पहिली रणनीती आटपाडीच्या बौद्ध विहारामध्ये सामाजिक कार्यकर्ते विलास खरात यांनी आयोजित केलेल्या बैठकीत ठरली. नागन्नाथ अण्णांच्या उपस्थितीत या बैठकीने आंदोलनाचे रूप धारण केले. पुढे श्री भवानी हायस्कूलच्या भव्य पाणी परिषदेने इतिहास घडवला. या लढ्याला जनआंदोलनाचे स्वरूप देण्यात पत्रकार सादिक खाटीक यांच्या धारदार लेखणीने रान उठवले, ज्यामुळे हा प्रश्न मुंबईच्या मंत्रालयापर्यंत गाजला.

दिग्गजांची साथ आणि शेवटपर्यंतचा संघर्ष

सांगोल्याचे लोकनेते आमदार गणपतराव देशमुख (आबा) यांचे या लढ्यातील योगदान अनन्यसाधारण आहे. त्यांच्या प्रगल्भ मार्गदर्शनाखाली हा लढा अधिक भक्कम झाला. तसेच आमदार अनिलभाऊ बाबर यांनी दिलेली मोलाची साथ आणि अखेरच्या टप्प्यात केलेली महाराष्ट्र शासन कडून आर्थिक मदत यामुळेच 'टेंभू'चे पाणी अंगणात आले. सुरुवातीच्या काळात बंडोपंत देशमुख, देशपांडे काका, देशमुख काका आणि कॉम्रेड माने यांनी दिलेली साथ आणि कॉम्रेड भारत पाटणकर व आनंदराव पाटील यांचा अखेरपर्यंतचा सक्रिय सहभाग यांमुळेच दुष्काळाचा राक्षस गाडला गेला.

"पाणी आमच्या हक्काचे, नाही कोणाच्या बापाचे!" ही गर्जना अण्णांनी दिली, पण ती सत्यात उतरवण्यासाठी गणपतराव आबा, राजेंद्र अण्णा, अनिलभाऊ आणि विलास खरात यांच्यासह असंख्य ज्ञात-अज्ञात कार्यकर्त्यांचे रक्त आणि घाम या मातीत सांडला आहे.

पाणी आले, समृद्धी आली!

आज आटपाडी आणि सांगोला तालुक्यात डोलणारी हिरवी पिके हा त्या महान संघर्षाचा जिवंत पुरावा आहे. आटपाडीतील सामान्य जनतेचा आणि या सर्व नेत्यांचा संघर्ष आज फळाला आला असून, त्यांच्या पुण्यतिथीनिमित्त या जलक्रांतीचा वारसा अखंड जपण्याचा निर्धार करण्यात आला आहे.

लोकनेते नागन्नाथ अण्णा नायकवडी व पाणी लढ्यातील सर्व योद्ध्यांना विनम्र अभिवादन!